FIR-nieuws

Fédération International Résistance

Buitengewoon Congres FIR 2011 – Wenen

Vanwege het overlijden van voorzitter van de FIR Michel Vanderborght eind 2010 vond op 1 juli 2011 een Buitengewoon Congres plaats om een nieuwe voorzitter te kiezen. Ter gelegenheid van het 60-jarig bestaan van de FIR besloot het Uitvoerend Comité congres en viering aan elkaar te koppelen.

Vrijdag 1 juli 2011 vond het Buitengewoon Congres van de FIR plaats in Wenen. Het eerste deel van de delegatie van AFVN/BvA, Suzan Yucel, Peter van Griensven, Piet Schouten, vertrok vrijdagmiddag vanaf Rotterdam Airport naar Wenen. Na aanmelding in het hotel en de hartelijke begroetingen van aanwezige delegaties uit diverse landen van Europa vertrok het gezelschap gezamenlijk per U-Bahn naar het Altes Rathaus. Hier is tevens het DOZ (Dokumentationsarchiv des österreichischen Widerstands) gevestigd met archief en verzetsmuseum. De Oostenrijkse zusterorganisaties waren gastheer, met bijzondere dank aan Albert Dlabaja, voorzitter van het Bundesverband österreichischer AntifaschistInnen, WiderstandskämpferInnen und Opfer des Faschismus (KZ-Verband VdA) Na een welkomstwoord van Ulrich Schneider, secretaris-generaal van de FIR en ereleden van de FIR vond de verkiezing plaats van een nieuwe voorzitter van de FIR. Eind 2010 overleed de voorzitter Michel Vanderborght . Zijn weduwe Marie-Louise was eregast. Het gehele congres nam ter nagedachtenis 1 minuut stilte in acht voor deze voormalige verzetsstrijder en alom geliefde Belgische voorzitter.

Als nieuwe voorzitter van de FIR werd Vilmos Hanti uit Hongarije gekozen, vanwege zijn bewezen kwaliteiten als vice-voorzitter en zijn verleden als voorvechter van antifascisme en wereldvrede. Als vice-voorzitters werden vervolgens Christos Tsintzilonis (Griekenland), Ilja Krajwe (Rusland) en Piet Schouten (Nederland) gekozen. Verdere leden van het Uitvoerend Comité werden Inge Ellerich (Oostenrijk) en Chavdar Stoimenov (Bulgarije) door het congres gekozen.

Tijdens het congres werd aandacht geschonken aan het verschijnen van de Brochure ’60 jaar FIR 1951-2011’ in het Engels, Duits en Frans, voorzien van foto’s uit die periode. Het boekje is verkrijgbaar via het secretariaat van de AFVN/BvA voor een bijdrage van € 3.
Op zaterdag 2 juli werd de feestelijke viering van 60 jaar FIR muzikaal geopend met liederen van Oostenrijkse verzet, waarna de Hongaarse oprichter van de FIR Miklós Szigetvári een welkomstrede hield. Verwelkomd werd een grote delegatie uit Griekenland die met 4 bussen een rondreis langs gedenkplaatsen maakten. In de loop van de ochtend voegden Hein van Kasbergen en Marjan Hoogstrate uit Nederland zich bij onze groep. Door middel van een Power Point presentatie leidde Ulrich Schneider de aanwezigen door 60 jaren antifascistisch werk van de FIR en alle aangesloten organisaties. De veteranen werden geëerd door uitreiking van een medaille door David Pereira (Portugal), het jongste lid van het UC. Namens de AFVN nam Piet Schouten een medaille in ontvangst voor Celine van der Hoek voor haar jarenlange inzet, als voormalige concentratiekampgevangene, in de geschiedenisoverlevering en haar antifascistisch werk in scholen en instituten.

Na de viering werden de delegaties per bus vervoerd naar het centrale kerkhof van Wenen. Niet alleen vindt men hier eregraven van beroemdheden (zoals o.a. Strauss, Brahms, Mozart, Beethoven, von Suppé), maar is de rustplaats bekend van de wreedheden uit de nazi-periode. Er zijn diverse gedenkplaatsen voor de slachtoffers, verzetshelden, tegenstanders van de nazi’s (neergeschoten deserteurs) enz. Op het kerkhof is in april 1945 heftig gevochten tussen eenheden van het Rode Leger en de Wehrmacht. Na afloop was een gezamenlijk maaltijd met alle delegatieleden en eerste zitting van het nieuwe Uitvoerend Comité van de FIR.

Zondag bezoek Gedenkplaats Mauthausen

Het concentratiekamp Mauthausen werd in augustus 1938, vijf maanden na de annexatie van Oostenrijk door nazi-Duitsland, opgezet met als doel een mannenkamp in het Oostenrijkse gebied te realiseren, gevangeniscapaciteit te bezitten voor de geplande oorlog. Het gebied rond Mauthausen was voorts vooral geschikt vanwege de aanwezigheid van graniet, zodat de gevangenen tewerkgesteld konden worden voor de winning van bouwmateriaal. Zoals bij de meeste concentratiekampen van de nazi's waren de verblijf- en arbeidsomstandigheden voor de - met name politieke - gevangenen zeer slecht. Voorts bepaalden mishandeling, straf, ziekte en honger het beeld van alledag. Gevangenen werden doodgeslagen, opgehangen, of doodgeschoten. Er was een trap van 186 treden naar de diepte van de granietgroeve, waar menigeen het leven liet. Zieke gevangenen liet men bevriezen, verhongeren of werden gedood met fenol-injecties of gifgas. Hoewel Mauthausen strikt genomen geen vernietigingskamp was zoals Auschwitz-Birkenau of Treblinka, was er wel een gaskamer. Deze bevond zich in een keldervertrek schuin onder het kampbordeel. In dezelfde ruimte bevinden zich ook twee crematoria, van Topf und Söhne, waar de vermoorde gevangenen werden verbrand. Voordat de lichamen van de gevangenen werden verbrand, werden zij op de onderzoekstafel, vlakbij gaskamers en ovens, door een arts ontdaan van kostbare protheses als gouden tanden.

In Mauthausen zijn gedurende de oorlog 197.464 gevangenen gedetineerd geweest, vanwege hun politieke, religieuze opvattingen of instelling, vanwege hun seksuele geaardheid of vanwege hun criminele verleden of als krijgsgevangene. Meer dan 95.000 mensen werden in Mauthausen vermoord. Door de onderhandelingen en inzet van de Sovjet-autoriteiten in bevrijd gebied van Oostenrijk kon het kamp Mauthausen gered worden als gedenkplaats. In 1947 werd tijdens een officiële ceremonie het beheer over voormalig KZ Mauthausen overgedragen aan de Republiek Oostenrijk.


Bondskanselier, Leopold Figl en kolonel General Alexei Sheltov, vertegenwoordiger van de Soviet Commissaris Vladimir V. Kurasov, ondertekenen het verdrag van overdracht.

Namens de FIR legden voorzitter van de VvN (vereniging van vervolgden van het nazi-regime), Duitsland, Thomas Willm en vice-voorzitter van de FIR, Piet Schouten, een krans.

Nawoord

Maandag namen we afscheid van Hein van Kasbergen en zijn vriendin Marjan, die na een sightseeing de thuisreis aanvaardden. De overige leden maakten zich op voor een toeristisch uitstapje van de Oostenrijkse hoofdstad, Na afscheid van de Belgische, Griekse, Deense en Portugese en alle overige aanwezigen, vlogen de drie overgebleven AFVN-gedelegeerden dinsdagmiddag terug naar Rotterdam, vastbesloten zich in te zetten voor de goede zaak. De komende tijd zal de AFVN zich – naast de landelijke activiteiten - o.a. bezig houden met de:

- 30 september bijeenkomst UC van de FIR in Brussel / bezoek aan Kamp Breendonck
- Tentoonstelling Verzet in de Tweede Wereldoorlog i.s.m. Europese Unie
- Trein van 1000 jongeren naar Auschwitz – Birkenau mei 2012

AFVN