ARCHIEF

AFVN Actueel, 10 december 2004
Onbetaalbaar

Steeds weer worden we met argumenten geconfronteerd als: het wordt in de toekomst onbetaalbaar, of door de liberalisering wordt het goedkoper. Het zijn allemaal van die vooruitziende blikken waarvan we maar af moeten wachten hoe het uitpakt. Voorlopig kunnen we echter al wel een aantal zaken vaststellen. Bijvoorbeeld, dat met alle liberaliseringen de kosten voor het eerste levensonderhoud waar je geen of weinig invloed op hebt alleen maar stijgen.

Wat betreft de vaste lasten, is alleen het telefoneren goedkoper geworden. Verder stijgt alles veel meer dan het inkomen van de grootste groep mensen. Zij hollen dus financieel achteruit. De kosten voor de zorg doen ook niets anders dan stijgen. Tegelijkertijd zien we dat iemand overlijdt omdat er in een stad als Apeldoorn, met 160.000 inwoners maar twee ambulances in de nacht beschikbaar zijn. Dat er in het ‘hartziekenhuis’ niemand aanwezig is die deze vrouw adequaat kan helpen. Zou dat met de bezuinigingen op de zorg te maken hebben, of zie ik dat verkeerd?

Dan mag een medisch tuchtcollege gaan zoeken waar de fout gemaakt is. Een dergelijk college zal hoogstwaarschijnlijk niet tot de conclusie komen dat de oorzaak in Den Haag ligt, bij de bezuinigers. Waarom niet? Ga maar eens na uit wat voor soort mensen zo’n college bestaat, hoofdzakelijk mensen die vanuit hun positie belang hebben bij dit systeem. Die er garen bij spinnen dus.

Maar zelfs als het veroorzaakt zou zijn door de noodzakelijke voorbereiding op de vergrijzing, zelfs dan moeten we daar een aantal vragen bij stellen:
Het is nog niet zo dwingend op dit moment, dus waarom nu al? Als Zorgverzekeraars volledig geliberaliseerd zijn en dus aandeelhouders hebben die winst willen zien, maakt dat de zorg dan goedkoper? Dezelfde vragen kunnen we zeker stellen waar het de leveranciers van onze energie en andere diensten zoals kabeltelevisie betreft. Laten we eerlijk zijn, bij hen gaat het uitsluitend om de winst.

Momenteel zitten we in een diepe economische crisis. Dat klopt. Maar miljonairsbeurzen floreren als nooit tevoren. En ondertussen zitten velen te smullen van de mediaberichtgeving daaromtrent. Zijn we nou met zijn allen gek geworden? Willen we niet beseffen dat er wel degelijk een verband is tussen die decadentie en de toenemende armoede?

Er hoeft geen armoede in de wereld te zijn. De productiecapaciteit is zo groot dat we de hele wereld van een behoorlijk bestaansniveau kunnen voorzien. Deze crisis is er een van het teveel. Er wordt veel meer geproduceerd dan er verkocht kan worden. Daardoor worden wel degelijk een aantal producten goedkoper, maar dat zijn nou net niet die producten die van belang zijn voor het dagelijkse levensonderhoud. Wat we de vaste lasten noemen, dus. En als minister Peijs haar zin krijgt met de huurliberalisatie, dan wordt het nog veel erger. En waarom moeten de voormalige woningbouwverenigingen eigenlijk winst maken? Waarom moeten ze koopwoningen gaan bouwen? En waarom moet het geld voor die investeringen bij de huurders vandaan gehaald worden?

Kortweg gezegd, laten we eens in een andere richting gaan denken. Als de productiemogelijkheden zo groot zijn, waarom moet er dan armoede geleden worden? Om een aantal mensen naar een miljonairsbeurs te kunnen laten gaan?

Van dat systeem heb ik ondertussen mijn buik vol. Het kan anders, maar dan moeten we massaal kiezen voor een systeem met planning. Een planeconomie dus. Daarmee kunnen we alle grote problemen de baas, de vrije markt maakt de chaos alleen maar groter i.p.v. kleiner.

De vrije markt vergroot de kloof tussen rijk en arm, wereldwijd. Het kan anders, er moet alleen een omslag in ons denken komen. En dat is moeilijk in een wereld waar praktisch geen objectieve voorlichting meer bestaat. Praktisch alle media zijn in handen van mensen die garen spinnen bij dit systeem. Het zal dus van onszelf moeten komen. Laten we om te beginnen de juiste vragen stellen. Want een betere wereld is inderdaad ‘onbetaalbaar’.

Jan Cleton
Leharstraat 8
6961 BM Eerbeek


ARCHIEF