AFVN

Museum Overloon start vernieuwing met speciaal paviljoen

OVERLOON, 18-04-2014 - Oorlogsmuseum Overloon - het grootste WO2-museum van Nederland met de uitgebreidste collectie - start een uitgebreide vernieuwing met de opening van een nieuw 3D-paviljoen over de Slag bij Overloon.

Suzan Yücel, AFVN/BVA, presenteert de tentoonstelling in het oorlogsmuseum Overloon

Daarmee keert het museum terug naar zijn basis, want de slag was volgens directeur Eric van der Dungen de aanleiding voor het ontstaan van het museum, dat is gevestigd op het terrein van deze grootste tankslag van Nederland.

De opening werd verricht door de commissaris van de koning in Noord-Brabant, dr Wim van de Donk samen met de gouverneur van Limburg, drs Theo Bovens. Zij onthulden samen een beeldje van een fenix, gemaakt van scherven van het slagveld in Overloon, gemaakt door Jan Driessen (foto links). Er waren ongeveer 200 vrijwilligers en vrienden van museum Overloon bij de opening.

Slag om Overloon komt tot leven in Oorlogsmuseum

Commissaris Van de Donk zei in een toelichting dat hij vertrouwen heeft in de toekomst van museum Overloon en dat hij dit grootste museum van zijn provincie ook blijft ondersteunen, ook nu er een nieuw oorlogsmuseum in Nijmegen wordt gepland. Een eventuele spooraansluiting voor het dorp en het museum achtte hij moeilijk.

Ook werd de expositie Verzet in Europa geopend, die een beeld geeft van het veel uitgebreidere verzet tegen de nazi's dan in Nederland bekend is (zie ook artikel 2-04-2014 hieronder).

Deze expositie beleeft in Overloon zijn Nederlandse première en is ontwikkeld door het Belgische insituut voor veteranen en de internationale federatie van verzetsstrijders (FIR) en wordt in Nederland georganiseerd door de AFVN/Bond van antifascisten.

Een tweede expositie over de Liberation Route Europe startte ook. Deze toont de route van de geallieerden vanaf 6 juni 1944 van Normandië naar Berlijn. Er werd ook een nieuwe kaart van de Liberation Route Brabant aangeboden, met daarop 1185 oorlogsplaatsen in de provincie: monumenten, luisterkeien, en historische plaatsen. Beide exposities startten in Brussel.


Genodigde en spreker generaal Meines en zijn aide-de-camp kijken naar de 3d-presentatie in het nieuwe paviljoen.
Foto S. Yücel.


Susan Yücel van de organiserende AFVN/FIR samen met oorlogsauteur Ad cvan Liempt, op de expositie 'Verzet in de Tweede Wereldoorlog' in musum Overloon.
Foto S. Yücel.

Oorlogskenner en documentairemaker Ad van Liempt gaf een lezing over de zeer succesvolle expositie in de Kunsthal R'dam 'De Tweede Werreldoorlog in 100 voorwerpen' (tot 5 mei).

Het nieuwe paviljoen is overgenomen van de Floriade in Venlo. De nadruk ligt hier op de ervaringen van de bewoners en de totale vernietiging van het dorp herfst 1944. De ongeveer 1.300 dorpelingen kwamen opeens knel te zitten tussen twee grote tankmachten en moesten op 27 september op stel en sprong evacueren, zonder extra kleren, eten of enig idee waar zij heen konden. Hun dorp werd totaal vernield. De bevolking heeft daar zwaar relatief geleden voordat enkele weken later de bevrijding een feit was.

Directeur Eric van der Dungen benadrukte dat zijn museum nog steeds zonder overheidssubsidie werkt en ondersteund wordt door veel particulieren en vrijwilligers. De investering in het nieuwe paviljoen met 3 vertrekken was ruim € 300.000. Dit paviljoen is de start van een vernieuwingsprogramma van 3 tot 5 jaar.

Het paviljoen beslaat ongeveer 180m2 en bestaat uit een eerste etage met een gedramatiseerde videopresentatie van originele oorlogsbeelden op een muur van ongeveer 7,5 m bij 2,5 m. Daarvoor staat een op de grond een kubus met een digitale kaart die het schematische verloop van de slag toont.

Deze etage is ingericht als een kelder met twee videowanden, waar nagespeelde verslagen van bewoners worden vertoond.


De maquette van het verwoeste Overloon, nu geplaatst in het nieuwe paviljoen van de
Slag bij Overloon. De verwoeste kerk staat in het midden onderaan.

Elke videopresentatie neemt zo'n 5 minuten in beslag. Ook in de kelder staat een accurate maquette van 2,5 x 2,5 m van het verwoeste dorp. Veregeleken met de foto's van de verwoesting maakt deze een authentieke indruk.

Voor het museum vormt dit paviljoen de eerste stap van een uitvoerig renovatieprogramma waar het museum de komende 3 tot 5 jaar voor uittrekt.


Een foto uit september 1944, met de kerk opnieuw in beeld. Opvallend is hoe getrouw de
maquettemakers de verwoesting van o.m. de kerk hebben gekopieerd.

De slag

De slag duurde tot 18 oktober en toen de mensen terugkeerden, troffen zij alleen ruïnes en puinhopen aan. Hun dorp was geheel verwoest, en volgens twee overlevenden bij de opening in het museum kon je alleen nog het stratenpatroon herkennen.

Het gebied was ongeschikt voor een tankslag: nat en modderig, vol sloten en beekjes, bosachtig. De geallieerden telden na deze tankslag - de grootste van Nederland ooit - bijna 1.900 doden, de nazi-Duitsers rond 600.

De burgers vluchten onder meer naar het nabije Venray, waar zij van de zusters van Jeruzalem in een klooster en een gekkenhuis onderdak kregen. De slag was op dat moment in volle gang en ook Venray werd beschoten.

Het eten raakte snel op, de vluchtelingen verscholen zich in de kelders waar geen water of wc's waren. Sommige patiënten draaiden volledig door.


HOME